Lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc: Truyền thống với ý nghĩa đặc biệt

Mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc gồm những gì?

Mâm cúng đầy tháng bé trai là một trong những nghi lễ truyền thống quan trọng trong văn hóa dân gian Việt Nam. Đây là dịp để gia đình tổ chức lễ tạ ơn các vị thần đã bảo vệ và che chở cho mẹ và bé trai suốt quãng thời gian mang thai. Mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc có những đặc điểm riêng, mang đến những trải nghiệm độc đáo. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết về lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc và những điều cần lưu ý.

Mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc: Ý nghĩa vô cùng đặc biệt

Theo quan niệm dân gian, mỗi đứa trẻ mới sinh ra là do những vị thần tạo thành. Đức Ông đảm nhận vai trò bảo vệ đến lúc bé trai chào đời. Vì vậy, bố mẹ tổ chức mâm cúng đầy tháng như một lời cảm ơn chân thành đến các vị thần đã che chở “mẹ tròn con vuông” và mang đến sự may mắn, bình an cho bé trai trong cuộc sống.

Hiện nay, nhiều gia đình có xu hướng tôn trọng truyền thống nhưng giữ một cách tổ chức lễ cúng đơn giản hơn. Tuy nhiên, ở miền Bắc, vẫn có những quy định riêng về cách chế biến, lễ vật và bài khấn. Mỗi dòng họ cũng truyền thống nghi lễ từ đời này sang đời khác.

Cúng đầy tháng bé trai miền Bắc: Những điểm đặc biệt

Lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc sẽ chuẩn bị hai mâm cúng. Mâm lớn dùng để cúng 12 Bà Mụ, mâm nhỏ dùng để cúng các vị tiên linh trong dòng tộc. Cơ bản, mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc tương đối giống với miền Trung và miền Nam, chỉ khác ở cách chế biến và gia vị. Một số món thường thấy trong mâm cúng đầy tháng miền Bắc là xôi vò, chè đậu trắng. Ngoài mâm cúng đầy tháng mặn, người miền Bắc cũng thường chọn mâm cúng chay để mang lại sự thanh tịnh và nhẹ nhàng.

Nghi lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc

Lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc được diễn ra theo trình tự sau:

  • Nghi thức khai hoa: Đọc tên tuổi và cầu may.
  • Nghi thức bắt miếng: Đưa cành hoa qua miệng đứa trẻ để mong những điều may mắn, tốt đẹp sẽ đến.
  • Nghi thức đặt tên: Thông thường, gia đình sẽ kết hợp nghi thức đặt tên trong lễ cúng đầy tháng. Tuy nhiên, ngày nay cũng có thể bỏ qua bước này vì gia đình thường đặt ngay khi đứa trẻ chào đời.

Thời gian cúng chủ yếu do người lớn tuổi nhất trong gia đình thực hiện. Họ mặc áo dài khăn đóng để thực hiện lễ thắp nhang và khấn vái.

Đồ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc

Mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc bao gồm các lễ vật sau:

  • Trái cây: Mâm gồm 5 loại quả tươi, màu sắc đẹp mắt, không hư hỏng.
  • Hoa tươi: Hoa ly, hoa cát tường,…
  • Nhang, nến.
  • Gạo tẻ và muối sạch.
  • 1 bộ đồ hình thế ghi đầy đủ họ tên, ngày tháng năm sinh của bé trai.
  • 12 chén trà nhỏ và 1 chén trà lớn.
  • 12 chén rượu để bàn Bà Mụ và 3 chén rượu ở bàn Đức Ông.
  • Nước lọc.
  • Bánh kẹo chia thành 12 đĩa nhỏ và 1 đĩa lớn.
  • 12 miếng trầu têm cánh phượng ở bàn Bà Mụ và 3 miếng trầu ở bàn Đức Ông.
  • Chè đậu trắng.
  • 12 đĩa xôi vò nhỏ và 1 đĩa xôi vò lớn.
  • Gà luộc chín tréo cánh.
  • Bộ tam sên gồm trứng, thịt heo, tôm hoặc cua đã luộc chín.
  • 1 đôi đũa hoa (vì bà Chúa thích sử dụng loại đũa này).

Các lễ vật như xôi vò, chè đậu trắng,… là những món ăn đặc trưng trong lễ đầy tháng miền Bắc. Một số gia đình có thể thay đổi miễn là đảm bảo tươi ngon và tươm tất.

Cách sắp xếp đồ cúng đầy tháng bé trai ở miền Bắc

Thông thường, đồ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc được đặt trên 2 bàn. Bàn lớn dùng để bày lễ vật cúng 12 Bà Mụ, bàn nhỏ bày lễ vật cúng Đức Ông. Quan trọng là không nên gộp chung 2 mâm cúng vì điều này vi phạm nguyên tắc và ý nghĩa phong tục.

Đồ lễ trên bàn nhỏ được sắp xếp cân xứng với nhau, theo nguyên tắc “Đông bình Tây quả”. Đông đặt bình hoa, Tây đặt mâm ngũ quả và các lễ vật.

Lưu ý khi cúng đầy tháng cho con

Lễ cúng đầy tháng ở miền Bắc rất quan trọng, là dịp tạ ơn các vị thần đã mang lại bình yên cho mẹ và bé trai, cầu may mắn cho đứa trẻ. Trước khi tổ chức lễ cúng, các bậc phụ huynh cần lưu ý những điều sau đây:

  • Chọn ngày giờ phù hợp: Việc chọn ngày giờ phù hợp với tuổi tác, giờ sinh, cung mệnh của bé trai là rất quan trọng để tạo sự hòa hợp giữa âm dương, khí huyết và vận mệnh của bé.
  • Thời gian cúng lý tưởng: Thông thường, buổi sáng sớm hoặc chiều muộn là thời điểm được lựa chọn để cúng đầy tháng. Thời điểm này giao thoa giữa ban ngày và ban đêm, rất phù hợp cho lễ cúng.
  • Cách tính ngày cúng theo m lịch: Khi tính ngày cúng đầy tháng bé trai miền Bắc, nên dùng ngày m lịch, không tính theo Dương lịch. Bằng việc này, nghi thức nghiêng về tâm linh mới có ý nghĩa và được các vị thần linh chứng giám.
  • Chuẩn bị bài văn khấn chuẩn: Bài văn khấn trong lễ đầy tháng cần được chuẩn bị kỹ lưỡng. Các bậc phụ huynh có thể nhờ sự giúp đỡ của các chuyên gia về phong thủy hoặc thầy cúng giàu kinh nghiệm. Bài văn khấn cần nêu rõ tên, ngày tháng năm sinh của bé trai để thần linh chứng giám.

Trên đây là những quy định về mâm cúng đầy tháng bé trai miền Bắc. Các vùng miền khác có thể có sự khác biệt nhỏ về lễ vật, ngày giờ, cách thức cúng,… Tuy nhiên, ý nghĩa của lễ cúng đầy tháng vẫn không đổi từ vùng miền này sang vùng miền khác. Hy vọng, thông qua bài viết này, bạn đã hiểu rõ hơn về lễ cúng đầy tháng bé trai miền Bắc. Đừng quên theo dõi các thông tin hữu ích trong chuyên mục Chăm sóc bé và Góc chuyên gia của Huggies!